SED dostavilo primedbe na nacrt Prostornog plana opštine Boljevac

Dostavljeni tekst u integralnom obliku sledi.

1. Na grafičkom prilogu 2.2, “Mreža naselja i infrastrukturni sistemi – elektroenergetika i telekomunikacija“ obuhvat vetroparkova u južnoj zoni plana, u blizini naselja Кrivi Vir, Lukovo, Ilino, Mirovo i Rujište nalaze se u neposrednoj blizini Specijalnog rezervata prirode Rtanj.

Pozicioniranje velikog broja vetrogeneratora uz severnu granicu rezervata faktički dovodi do okruživanja zaštićenog područja infrastrukturom koja generiše značajne rizike za divlje vrste. Specijalni rezervat prirode Rtanj je važno gnezdilište i hranilište ptica grabljivica i deo migracionog koridora slepih miševa. Postavljanje vetroturbina oko rezervata ugrožava ekološku povezanost, dovodi do fragmentacije staništa, povećava rizik od kolizija i uznemiravanja i potencijalno ima izražen negativan uticaj na populacije ovih grupa životinja u SRP Rtanj, kao i van ovog područja.
Ovakva prostorna koncentracija vetroparkova u okolini jednog rezervata suprotna je principima iz „EU Guidance on Wind Energy Development and Natura 2000“ (European Commission, 2011), kao i Zakonom o zaštiti prirode RS, članom 74., stav 5., članom 85., stavovima 1-4. i 6-8. i drugim.

🔹 Predlog mere / zahtev
Predlažemo da se iz Prostornog plana uklone vetroparkovi planirani u zoni severno od Specijalnog rezervata prirode Rtanj, ili da se njihovo pozicioniranje uskladi sa zahtevom očuvanja ekološke povezanosti i smanjenja kumulativnog uticaja. Neophodno je da se obezbedi širok pojas bez vetroenergetskih postrojenja koji će očuvati funkcionalnu vezu rezervata sa okolnim područjima i omogućiti nesmetano kretanje i ishranu ptica grabljivica i slepih miševa.
Takva zaštitna zona u skladu je sa praksom u državama članicama EU za područja od međunarodnog značaja za ptice (IBA) i Natura 2000 područja.

2. U tekstualnom delu Plana, u pasusu 5.1.2., „Izvod iz planskih dokumenata višeg reda, razvojnih strategija i druge dokumentacije“, na strani 34 u dnu nalazi se rečenica „Na području Opštine Boljevac nalazi se vetropark „Čestobrodica“ 280MW“ što nije u skladu sa činjenicama.

🔹 Predlog mere / zahtev:
Uskladiti sa činjeničnim stanjem – izbrisati rečenicu.

3. U tekstualnom delu Plana, u delu „Razvoj turističkih prostora“, na strani 44. i „Program i organizacija ponude u prostoru“, na strani 45. kao i u odeljku „1.6. Prostorni razvoj turizma, organizacija i uređenje turističkih i rekreativnih prostora“, na strani 93. pominju se „mala aplska skijališta“ na „severoistočnoj padini Rtnja, južno od istoimenog naselja“. S obzirom na to da nisu ucrtana u grafičkom prikazu, nije do kraja jasno na kojim mestima su ona planirana.
Ukoliko se ova „mala alpska skijališta“ odnose na prostor unutar ili na granici Specijalnog rezervata prirode Rtanj, njihovo planiranje je nedopustivo, jer bi bilo u suprotnosti sa režimima zaštite propisanim za ovo područje i sa članom 35. Zakona o zaštiti prirode koji predviđa da se u okviru planskih dokumenata moraju sprečiti aktivnosti koje mogu ugroziti zaštićena područja i njihove vrednosti.
Čak i ukoliko su ove lokacije izvan granica zaštićenog područja, treba naglasiti da je, usled promenjenih klimatskih uslova i sve kraćih snežnih sezona, posebno u zonama ispod 1000 m nadmorske visine, gde spada i naselje Rtanj, formiranje i održavanje skijališta ovog tipa neopravdano i ekonomski neodrživo. Projekti zasnovani na veštačkom osnežavanju dodatno bi narušili prirodne vrednosti područja i predstavljali nepotreban pritisak na vodne resurse i pejzaž.
🔹 Predlog mere / zahtev:
Iz plana izbrisati sve formulacije koje se odnose na „mala alpska skijališta“ na severoistočnim padinama Rtnja.